قزاقستان با اشاره به سابقه همکاریهای بینالمللی خود در حوزه عدم اشاعه، از آمادگی برای مشارکت در حلوفصل فنی پرونده هستهای ایران خبر داد.
به گزارش تارنمای تایمز آسیای مرکزی، قاسمجومارت توکایف، رئیسجمهوری قزاقستان اعلام کرد کشورش در صورت دستیابی طرفها به توافقات بینالمللی، آماده است بهعنوان «حسن نیت» در مسائل فنی مرتبط با غنیسازی اورانیوم ایران همکاری کند. آسیاتایمز نوشت: این اظهارات در شرایطی مطرح میشود که تلاش برای از سرگیری گفت و گوهای ایران و آمریکا همچنان ادامه دارد.
توکایف در دیدار با مائورو ویرا، وزیر خارجه برزیل، تأکید کرد هرگونه نقشآفرینی قزاقستان منوط به دستیابی و اجرای توافقات بینالمللی خواهد بود. وی همچنین بر پایبندی کشورش به استفاده صلحآمیز از انرژی هستهای تحت نظارت آژانس بینالمللی انرژی اتمی تأکید کرد.
به گزارش آسیاتایمز قزاقستان پیشتر نیز در روند دیپلماسی هستهای نقش سازندهای داشته است. آلماتی در سال ۲۰۱۳ میزبان دو دور مذاکرات ایران و گروه ۱+۵ بود و در چارچوب توافق برجام نیز ۶۰ تن اورانیوم طبیعی در اختیار ایران قرار داد. همچنین بانک ذخایر اورانیوم کمغنیشده آژانس بینالمللی انرژی اتمی در کارخانه اولبا در قزاقستان قرار دارد که تنها مرکز از این نوع در جهان به شمار میرود.
آستانه همچنین تلاش کرده است سابقه خود در کنار گذاشتن تسلیحات هستهای پس از فروپاشی شوروی و میزبانی از زیرساختهای عدم اشاعه را به بخشی از هویت سیاست خارجی خود تبدیل کند. اتحاد جماهیر شوروی بین سالهای ۱۹۴۹ تا ۱۹۸۹، ۴۵۶ آزمایش هستهای در منطقه سمیپالاتینسک قزاقستان انجام داده بود که آثار زیستمحیطی و انسانی گستردهای برجای گذاشت.
در همین حال، قزاقستان برنامه توسعه صنعت هستهای خود تا سال ۲۰۵۰ را نیز تصویب کرده است؛ برنامهای که شامل ساخت دستکم ۳ نیروگاه هستهای، توسعه فرآوری اورانیوم و گسترش همکاری با آژانس بینالمللی انرژی اتمی میشود.
تحلیلگران معتقدند قزاقستان بعید است به میانجی اصلی میان ایران و آمریکا تبدیل شود، اما در صورت ورود مذاکرات به مرحله توافقات فنی درباره انتقال یا نظارت بر اورانیوم غنیشده، میتواند نقش عملی و مؤثری ایفا کند.

