استان اردبیل از ظرفیتهای بینظیری مانند دهها میهمانپذیر، چشمههای آبگرم معدنی و پیستهای اسکی برخوردار است که با برنامهریزی و تامین زیرساختهای مورد نیاز میتواند به عنوان قطب اصلی گردشگری زمستانی در کشور تبدیل شود.
به گزارش ایرنا، استان اردبیل در شمال غرب ایران در ارتفاع یک هزار و ۵۰۰ متری از سطح دریا قرار دارد و به عنوان یک منطقه سردسیر و کوهستانی بارش رحمت الهی در روزهای گذشته با سفیدپوش کردن نقاط مختلف استان علاوه بر تامین آب، شادی و نشاط را به این خطه بازگردانده و در عین حال به رونق بازیهای زمستانی منجر شده است.
استان اردبیل با وجود قابلیتهای منحصربفردی مانند ۳۷ منطقه نمونه گردشگری که تمام بخشها و جنبههای گردشگری طبیعی، فرهنگی، سلامت و تاریخی را داراست ، بیش از اینها میتواند در توسعه بخش گردشگری و اقتصاد منطقه اثرگذار باشد.
همچنین رشته کوه سبلان در غرب اردبیل که ۶۰ کیلومتر طول و ۴۵ کیلومتر پهنا دارد و سطحی نزدیک به ۶ هزار کیلومترمربع را اشغال کرده است، به گفته کارشناسان یکی از بهترین مکانها برای اجرای برنامههای کوهنوردی و ورزشهای زمستانی است.
به گفته مسئولان استان اردبیل، سالانه بین ۶ تا ۱۰ میلیون نفر در مناسبتهای مختلف از جمله عید نوروز و تعطیلات تابستانی به استان سفر میکنند که در این بین جای خالی گردشگران زمستانی به چشم میخورد.
از سوی دیگر آبهای گرم معدنی در مناطق کوهستانی استان اردبیل ظرفیت ارزندهای است که استفاده از آنها تنها به فصول گرم سال محدود شده و این در حالی است که به گفته صاحبنظران بهترین زمان استفاده از آنها فصول پاییز و زمستان است.
اینها در شرایطی است که استان اردبیل سه پیست اسکی به نامهای «اندبیل»، «اوجور» و «آلوارس» دارد که در بیشتر اوقات سال تعطیل هستند؛ البته پیست آلوارس تا حدودی فعال بوده و از زیرساختهای به نسبت خوبی مانند راه آسفالته و تلهسیژ هم برخوردار است، ولی با این وجود شاهد رویدادهای ورزشی زمستانی خاصی در آن نیستیم.
نخستین اقدام در این راستا جلب توجه مسئولان مربوطه به اهمیت بحث گردشگری زمستانی در استان اردبیل است که به پایتخت برف ایران هم شهرت دارد؛ چنان که در سایر نقاط دنیا نیز به واسطه بهرهبرداری مناسب از چنین ظرفیت ارزشمندی سالانه منابع درآمد ارزی سرشاری کسب میشود اما در اردبیل به سرگرمیهای پیش پا افتادهای مانند تیوبسواری در روزهای برفی محدود مانده است.
بر همین اساس استان اردبیل نیز به یمن روزهای برفی و سردش میتواند میزبانی مسابقههای ورزشی در رشتههایی مانند اسکی، اسنو موبیل، لژ سواری، هاکی، اتومبیلرانی و اسکیت روی یخ را عهدهدار شود اما بهرهبرداری از چنین ظرفیتی نیازمند برنامهریزی و تامین برخی زیرساختهای عمومی و اختصاصی است.
نبود طرح جامع و اعتبار لازم برای بخش گردشگری
یک عضو شورای اسلامی شهر سرعین با اشاره به میزبانی سالانه نزدیک به هشت میلیون نفر مسافر، کمبود گردشگرپذیرهای استاندارد و نبود فضای لازم برای اسکان را یکی از مشکلات دانست و بر ضرورت تغییر کاربری اراضی به منظور تامین زمین کافی برای اجرای چنین پروژههایی تاکید کرد.
محمود زندهدل با اشاره به اوج فصل گردشگری سرعین طی بهار تا پاییز گفت: غیر از بحث اسکان و مشکل تامین زمین برای جذب سرمایهگذار در اجرای پروژههای گردشگری، مساله دیگر این است که در تخصیص سهمیهها و بودجهها به سرعین تنها جمعیت بومی در نظر گرفته میشود، در حالی که باید متناسب با میزبانی از سالانه هشت میلیون گردشگر باشد.
یک عضو شورای اسلامی شهر نیر به ظرفیتهای تاریخی، طبیعی و فرهنگی استان اردبیل به عنوان قطب گردشگری کشور اشاره و اظهار کرد: نیر، سرعین، مشگینشهر، خلخال و سایر شهرستانها دارای جاذبههایی مانند آبهای گرم معدنی، آثار تاریخی ارزشمند و مناظر بکر کوهستانی سبلان است که با سرمایهگذاری هدفمند و اصولی میتواند به یکی از اصلیترین مقاصد گردشگران داخلی و خارجی تبدیل و به رونق اقتصادی و افزایش اشتغال منجر شود.
ناصر نعمتی با اشاره به کاهش جمعیت نقاطی مانند شهرستان نیر در سایه نبود اعتبارات کافی و فقدان برنامهریزی، اضافه کرد: سرمایهگذاری با نگاه توسعه-محور در بخش گردشگری و میراث فرهنگی از سوی بخش دولتی و خصوصی میتواند موجب شکوفایی اقتصادی، افزایش درآمد مردم محلی، کاهش مهاجرت و حتی مهاجرت معکوس شود.
برگزاری جشنوارههای زمستانه به میزبانی سرعین و خلخال
با وجود همه مشکلها و کاستیهای بخش گردشگری، مسئولان استانی اقدامهایی را برای بهرهبرداری از ظرفیت زمستانهای برفی اردبیل در دستور کار قرار دادهاند که از جمله آنها میتوان به ثبت ملی جشنواره زمستانه خلخال شامل مسابقات اسکی روی برف، ساخت آدم برفی، تندیسهای برفی و یخی، کوهپیمایی برفی، اجرای حرکات نمایشی، اسبسواری، اجرای موسیقی محلی، بازیهای بومی-محلی و پخت غذاهای محلی یا جشنواره زمستانی سرعین اشاره کرد.
مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان اردبیل در این زمینه اظهار کرد: برگزاری جشنواره زمستانی در چهار محور ورزشی، فرهنگی-آیینی، غذاهای سنتی و تندرستی و سلامتی به میزبانی سرعین برنامهریزی شده است.
جلیل جباری با اشاره به ظرفیتهای ویژه استان اردبیل افزود: پیستهای اسکی سرعین با تایید فنی به عنوان میزبان اصلی بخش ورزشی انتخاب شده و در کنار آن از آبهای درمانی، اقامتگاههای بومگردی و جاذبههای طبیعی مناطق مختلف استان نیز بهرهبرداری خواهد شد.
وی همچنین از تامین راه دسترسی پیست اسکی اوجور سرعین به عنوان یکی از زیرساختهای ضروری این مجموعه خبر داد و گفت: قرار است با استفاده از ظرفیت ادارهکل راهداری و جهاد سازندگی و از محل منابع ملی و استانی اقدام لازم در این زمینه انجام شود.
در شرایطی که مناطقی مانند سرعین در حوزههای کشاورزی و صنعت حرف چندانی برای گفتن ندارند و معاش عمده مردم متکی به مسافران است، کارشناسان مربوطه راه خروج از گردشگری تک فصلی را برنامهریزی بر اساس طرحی جامع، تخصیص اعتبار مناسب و اجرای برنامههای مختلف مانند برگزاری تورهای گردشگری زمستانی، اردوهای ورزشی کوهنوردی و برگزاری مسابقات ورزشی همچون اسکی عنوان میکنند که جای خالی آن احساس میشود.
در کنار این قابلیتها گردشگری و تفریحات زمستانی در استان اردبیل بیشتر به شهرستان و شهر سرعین محدود مانده است، در حالی که در سایر نقاط استان نیز ظرفیتهای قابل توجهی در این زمینه وجود دارد و برای نمونه میتوان به شهرستانهای مشگینشهر و خلخال اشاره کرد که نگاه توسعه-محور ایجاب میکند ظرفیتهای این مناطق نیز همپای سرعین در بحث گردشگری زمستانی فعال شود.

